جایگاه الگوهای معماری پایدار در معماری بومی روستایی (مطالعه موردی: روستای هلسم، استان ایلام)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

بحران انرژی در دهه هفتاد میلادی و در ادامه آن مشکلات زیست‌محیطی، بر بسیاری از فعالیت‌های انسانی سایه افکند و باعث شد، حوزه طراحی معماری به عنوان یکی از عوامل موثر در مصرف بالای انرژی با چالشی سخت مواجه گردد. از این‌رو مسئله حفظ محیط‌زیست، نیاز نسل‌های آینده و بهره‌گیری از انرژی‌های رایگان مفهوم جدیدی را با عنوان «پایداری» در همه علوم وارد نمود.
بر اساس مطالعات صورت گرفته بسیاری از بناهای بومی و سنتی کشورمان، به طور نسبی اصول معماری پایدار را رعایت نموده‌اند، از این میان معماری بناهای روستایی به عنوان نمونه بارزی از بومی‌داری، معیارهای همراهی با پایداری را از قبیل حفظ محیط‌زیست و استفاده از عوامل مفید اقلیمی در درون بنا را با نگاه به عناصر شکل‌‌دهنده معماری بومی از قبیل فرهنگ، اقتصاد، اجتماع و طبیعت به درستی رعایت نموده است.
در این پژوهش با بررسی میدانی بناهای بومی روستای هلسم، مشاهده گردید که بافت و ساختمان‌های این روستا بر اساس اقلیم شکل گرفته است. استفاده از ایوان کوچک در نما برای بهره‌مندی از نسیم در تابستان، یا ساخت دیوارهای قطور، بازشوهای کوچک، فرم و نحوه استقرار بنا، جهت‌گیری معابر و استفاده از مصالح محلی در جهت اصولی شکل گرفته‌اند که می‌توان آن‌ها را نمونه‌هایی از اصول معماری پایدار در معماری بومی روستایی قلمداد نمود.

کلیدواژه‌ها